zaterdag 19 augustus 2023

Lofzang op het leven - Andreas Van Rompaey

Andreas Van Rompaey over de verzamelde gedichten van Noud Bles

De in Gendt bij Nijmegen wonende en werkende auteur Noud Bles viert zestig jaar schrijverschap met de uitgave van zijn verzamelde gedichten. Hoewel hij doorbrak met romans als De Poolse weg (1990) en Bevrijdingsvuur (1994), debuteerde hij immers als dichter. De titel van de bundel, Wij leven, is ontleend aan een vroeg gedicht waarmee hij in 1964 de Poëzieprijs van de Jong-Nederlandse Literaire Dagen in Sint-Martens-Latem won. Deze verwoording blijkt opmerkelijk genoeg reeds een soort poëtica in te houden: er staat niet ‘ik leef’ – wat zou duiden op intimistische oftewel egocentrische poëzie –, maar wel ‘wij leven’.

Als romancier én als dichter houdt Bles ervan om het kleine met het grote te verbinden, om dingen in een ruimer perspectief te plaatsen. Vooral aanvankelijk deed hij dat op nogal nadrukkelijke wijze, al slaagde hij erin het ‘pessimisme’ van zijn voorgangers en tijdgenoten te ontlopen. De mens lijkt misschien nietig en onbelangrijk, maar maakt – zo onderstreept Bles – deel uit van een organisch geheel. Volgens hem zijn het juist de dood en de onvatbaarheid die het leven betekenis geven. Tegengestelden als ‘begin-einde’, ‘verleden-toekomst’, ‘reflectie-creatie’ en ‘mislukking-succes’ gaan hierbij in elkaar over. Het geschetste principe werkt democratiserend en geldt eveneens voor de immer verwonderde dichter en zijn nabije of verre leefomgeving.

In de bundel komen amoureuze, landschappelijke, poëticale en geëngageerde gedichten dan ook naast elkaar voor. Met Wij leven (2023) weet Bles een mensenleven te vatten in poëzie die qua insteek varieert van concreet tot algemeen. Vaak bootst hij het door hem opgevangen en uitgezonden ‘leefsignaal’ (zie p. 57) vormelijk na via regelherhaling waardoor zijn teksten bijwijlen op zangliederen of mantra’s gaan lijken. De poëzieverzameling dient niet ter afsluiting van iets, maar vormt een hoogtepunt in een aangehouden lofzang op het leven.

 

© Andreas Van Rompaey


Wij leven
, Soesterberg, 2023, 165 pagina’s, ISBN 9789464629569 kan worden besteld via uitgeverij Aspekt of uw boekhandel.

 

 


 

woensdag 16 augustus 2023

Oud papier - Achilles M. Surinx

Oud papier
 
I
O Dinska Bronska lief, ik misse u,
ik misse u zo, nu de dagen zijn gezonken,
die bekoorden; ‘t en is niet veel wat
ons van vroeger hopen rest.
 
II
Een dag kan zijn ook zonder kleur
en licht, het staat in mijn hand gegrift;
en een hand is een leven, een lot,
het lot dat Dinska Bronska draagt.
 
III
Denkend aan geen enkel nuttig ding,
fluitend zacht en blijde stappen wij
over smalle paden door lenteweder,
zomergloed en winterstorm en keren
de hele wereld om. Het licht is om je,
je bent me weer nabij, o Dinska ...
Ach m’n ziel is louter klanken
in dit uur van louter kleuren.

 

© Achilles M. Surinx
 

Achilles M. Surinx liet zich voor dit gedicht inspireren door o.a. ‘Dinska Bronska’ van Karel van den Oever. Hij compileerde het gedicht met versregels van geliefde dichters van toen en vroeger…
De titel van Oud papier is ontleend aan een boek van Leen Huet met deze titel over ‘vergeten’ boeken en auteurs.

#leenhuet #achillesmsurinx #nieuwe gedichten







woensdag 9 augustus 2023

O jawel dat staat vast - Kees Engelhart

O Jawel dat staat vast

 

1

 

Zo graag zou je eens grootmoedig willen zijn
Dat lijkt je werkelijk iets prachtigs
Helaas doen de juiste gelegenheden
Tot het tonen van grootmoedigheid
Zich niet al te veel voor
Althans in die zin dat het je vaak
Net niet uitkomt om juist als de mogelijkheid
Tot grootmoedigheid zich voordoet
Grootmoedig te zijn

 

Daar heb je de laatste tijd veel over nagedacht
Over dat het dan net niet uitkomt
De uitkomst van die gedachten
Hebben je beslist niet gerustgesteld
Je ontdekte namelijk al spoedig
Dat het je in feite nooit uitkomt
Hoe graag je je grootmoedigheid ook tonen wilt

 

2

 

Het is vreemd
En ook daar heb je enige overwegingen aan besteed
Echter tot een duidelijke samenvatting
Van die overwegingen
Kon je maar niet geraken
Vooral omdat je
Nadat je een aantal voorbeelden was nagegaan
Wel tot de slotsom komen moest
Dat die voorbeelden haarscherp lieten zien
at het tonen van grootmoedigheid
Juist op die kritieke momenten
Dat zij zich zich aandienden
Je beslist slecht
Tot heel erg slecht
Uitkwamen

 

3

 

Een en ander heeft je voorlopig doen besluiten
Hoe graag je de grootmoedigheid ook wilt
Je wens tot het openbaren van die grootmoedigheid
Voorlopig maar te laten varen
Maar je blijft ernaar streven
En wellicht zul je er eens in slagen
Wanneer de sterren wat gunstiger staan

 

© Kees Engelhart